TIN TỨC

Khó giảm giá ô tô trong nước

Giảm giá hàng trăm triệu đồng, ô tô vẫn ế

Dùng ô tô để buôn lậu thuốc lá gia tăng

Ô tô Ấn Độ chỉ 84 triệu: Chưa phát hiện DN nào gian dối

Ngày 10-8 tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu và Quản lý kinh tế trung ương (CIEM) đã công ty hội thảo Phát triển cụm công nghiệp ô tô trên toàn cầu và bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam. Một trong những vấn đề được bàn bạc sôi nổi là Việt Nam có thể giảm giá tiền ô tô lắp ráp trong nước hay không và bằng cách nào?

Nội địa hóa cao nhất chỉ 37%

TS Nguyễn Thị Tuệ Anh, Phó Viện trưởng CIEM, nhận xét công nghiệp ô tô Việt Nam đã bại trận trong dĩ vãng, bây giờ vẫn bại trận và mai sau chưa biết có thành công hay không. Trong nỗ lực vun đắp 1 chỉ tiêu mới cho lĩnh vực công nghiệp không thể bỏ lỡ này, phải vun đắp được các gói chính sách sao cho giảm được giá tiền cung cấp, từ đó giảm được giá ô tô, đem đến lợi ích cho cả nhà cung cấp và người dùng để duy trì hoạt động, tiến tới lớn mạnh lĩnh vực công nghiệp ô tô trong mai sau.

Khó giảm giá ô tô trong nước - 1

Giá thành lắp ráp ô tô ở Việt Nam cao hơn 10%-20% so với Indonesia và Thái Lan Ảnh: HOÀNG TRIỀU

Dưới góc độ nhà cung cấp, ông Phạm Anh Tuấn, Trưởng Tiểu ban Chính sách Hiệp hội Các nhà cung cấp ô tô Việt Nam (VAMA), cho biết 1 chiếc ô tô được cấu thành bởi 30.000 chi tiết khác nhau, công ty (DN) chỉ cung cấp 1 số cụm chi tiết lớn, 70%-80% phải mua từ các DN ở nước ngoài nên rất tốn kém. Tại Toyota, dòng đạt tỉ lệ nội địa hóa cao nhất là Innova với 37%, nghĩa là trị giá xe 10.000 USD thì có 3.700 USD được cung cấp ở Việt Nam. Để giảm giá tiền cung cấp phải nâng tỉ lệ nội địa hóa khi mà điều kiện để nâng tỉ lệ nội địa hóa là phải có dung lượng thị phần đủ lớn. Giá thành lắp ráp từ Việt Nam cao hơn 10%-20% so với xe cung cấp từ Indonesia và Thái Lan. Giá đến tay người sở hữu còn đắt đỏ hơn do chính sách thuế, phí trước bạ rất cao từ chủ trương giảm thiểu dùng ô tô.

Tuy nhiên, ở góc độ điều hành, ông Dương Văn Hùng, Cục Đầu tư nước ngoài, cho rằng sản lượng tiêu thụ không phải là bởi vì tiên quyết để DN có vốn đầu tư nước ngoài đặt trọng điểm nghiên cứu lớn mạnh tại Việt Nam hoặc tăng tiến tỉ lệ nội địa hóa. Các DN thường lờ đi vấn đề này, ngay cả khi có bảo đảm với Chính phủ Việt Nam mà không hiểu bởi vì tại sao họ không thực hành. Với cách khiến tương tự, giả như các chuyên gia nước ngoài rút đi thì người Việt chẳng thể khiến gì được trong công nghiệp ô tô.

Mò mẫm mua các con phố

Ông Nguyễn Tiến Hán, Phó trưởng Khoa Công nghệ ô tô Trường ĐH Công nghiệp Hà Nội, nhìn nhận muốn có lĩnh vực công nghiệp ô tô phải đầu tư vào con người, từ đó mới khắc phục được vấn đề kỹ thuật, tỉ lệ nội địa hóa… “Chúng tôi mỗi năm có 1.000 sinh viên tốt nghiệp, chính yếu đi khiến thuê cho nước ngoài. Phải có những DN Việt Nam mạnh, dùng cần lao chuyên môn cao mới công ty và lớn mạnh được. Ta chưa có mà chỉ chờ mong đi mua, đi vay thì chẳng thể khiến nên công nghiệp ô tô được” – ông Hán nêu quan điểm.

Là DN dẫn đầu về sản lượng ô tô tiêu thụ trong nước, ông Vũ Quang Long, Công ty Thaco Trường Hải, thừa nhận đã kiến nghị từ rất lâu và rất nhiều về các biện pháp cho công nghiệp ô tô, khó khăn ai cũng biết nhưng chưa khiến được gì. Năng lực khó khăn của ô tô Việt Nam thua ngay từ giá tiền trong nước. Chẳng hạn, giá tiền du nhập mỗi xe từ Thái Lan về Việt Nam là 5 triệu đồng thì xe của Trường Hải cung cấp ở miền Trung chuyển ra Hà Nội, TP HCM đã mất 3-4 triệu đồng. Hoặc DN xin cơ chế hỗ trợ nhưng chờ mãi không được bộ lĩnh vực bằng lòng. Đến khi triển khai rồi bộ mới có quan điểm. Do đó, không đủ điều kiện hưởng ưu đãi vì thiết bị được nhập về trước ngày có cơ chế. Chính sách của nhà nước hiện chưa đồng bộ, rõ ràng. 98% dân số chưa có ô tô nhưng lại giảm thiểu tiêu thụ ô tô vì sợ tắc các con phố. Trong khi đó, đầu tư cơ sở liên lạc gọi vốn xã hội hóa phải chờ đủ dung lượng xe, nhà đầu tư mới bỏ tiền khiến các con phố.

Bà Nguyễn Thị Xuân Thúy – Viện Nghiên cứu Chiến lược, chính sách công nghiệp – giám định bài học thành công của các quốc gia bản xuất ô tô là hình thành các cụm công nghiệp ô tô để lớn mạnh công nghiệp phụ trợ, từ đó cung cấp linh, phụ kiện cho các DN cung cấp, lắp ráp ô tô để giảm giá tiền. “Việc hình thành nên các cụm này là 1 trong số các nội dung đã được chuẩn y trong Chương trình hành động cộng tác công nghiệp Việt – Nhật. Tuy đây không phải vấn đề quá nóng nhưng là hướng tiếp cận coi xét cho tầm nhìn lớn mạnh lâu dài” – bà Thúy đề cập.